Diş dolgusu ne zaman gerekir?
- Çürük dişin dış tabakasını (mine) aşıp alt tabakaya (dentin) ilerlediyse
- Dişte küçük kırık veya aşınma varsa
- Eski dolgu düştü, kırıldı veya kenarından çürüdüyse
- Ön dişte küçük şekil veya renk sorunu varsa
Bazen ağrı olmaz: çürük röntgen veya muayenede fark edilir. Çok başlangıç düzeyindeki çürükler için flor ve takip yeterli olabilir. Dünya Sağlık Örgütü, kalıcı dişlerdeki çürüğü dünyada en sık görülen sağlık sorunu olarak gösteriyor.
Dolgu nasıl yapılır?
- Muayene: Çürüğün derinliği değerlendirilir, gerekirse röntgen alınır.
- Anestezi: Gerekliyse lokal anestezi yapılır. Küçük dolgularda her zaman gerekmeyebilir.
- Temizlik: Çürük doku uzaklaştırılır.
- Yerleştirme: Malzeme katmanlar halinde konur, kompozit ışıkla sertleştirilir.
- Bitirme: Kapanış kontrol edilir, parlatılır.
Diş dolgusu ne kadar sürer?
Küçük bir dolgu çoğunlukla 20-30 dakika, büyük veya birden çok yüzeyli dolgu 60 dakikaya kadar sürebilir. Birkaç dişte dolgu gerekiyorsa aynı seansta veya ayrı seanslarda planlanır. Derin çürükte önce geçici dolgu konup diş izlenebilir.
Dolgu çeşitleri nelerdir?
| Tür | Malzeme | Genellikle kullanıldığı yer | Dikkat edilecek |
|---|
| Kompozit | Diş rengi reçine | Ön ve arka dişler | Zamanla renklenebilir, teknik hassasiyet ister |
| Cam iyonomer | Flor salan diş rengi malzeme | Süt dişleri, kök yüzeyleri | Çiğneme yükü fazla yerlerde sınırlı dayanım |
| İnley / onley | Laboratuvarda hazırlanan seramik veya kompozit | Büyük hasarlı azılar | Genellikle iki seans |
| Amalgam | Metal alaşımı | Geçmişte arka dişler, günümüzde daha sınırlı | Görünümü gümüş renkli |
| Geçici dolgu | Kısa süreli malzeme | Ara dönem | Kalıcı dolguyla değiştirilmelidir |
Seçim çürüğün boyutuna, dişin yerine, çiğneme kuvvetine ve ağız bakımına göre yapılır.
Ön diş dolgusu nasıl yapılır?
Ön dişlerde kırık, aralık veya renk farkı için kompozit kullanılabilir (bonding de denir). Malzeme dişin rengine göre seçilir ve şekillendirilir. Çoğu zaman diş az kesilir veya hiç kesilmez. Zamanla renklenebileceğinden yılda bir kontrol ve cilalama yararlıdır. Daha geniş estetik planlar için Gülüş Tasarımı ve Zirkonyum ve Diş Kaplama sayfalarına bakın.
Ağrısız dolgu mümkün mü?
Derin çürüklerde lokal anestezi yapılır, işlem sırasında ağrı hissedilmemesi hedeflenir. Küçük ve yüzeysel dolgularda anestezi gerekmeyebilir. Rahatsızlık hissederseniz hekime söyleyin.
Dolgudan sonra ne zaman yemek yenir?
Kompozit dolgu ışıkla hemen sertleşir. Anestezi yapıldıysa uyuşukluk geçene kadar (çoğunlukla birkaç saat) yemeyin; farkında olmadan yanak veya dilinizi ısırabilirsiniz. Birkaç gün çok sıcak ve soğuk, sert ve yapışkan yiyeceklerle o taraftan zorlamayın. Geçici dolgu varsa daha dikkatli olun ve hekim talimatına uyun.
Dolgu sonrası ağrı normal mi?
Birkaç gün ya da birkaç hafta soğuk veya ısırma hassasiyeti görülebilir, özellikle derin dolgularda. Şu durumlarda hekimi arayın:
- Isırırken dolgu yüksek hissediliyorsa: Kısa bir ayarla düzelebilir.
- Kendiliğinden başlayan, zonklayan veya gece uyandıran ağrı: Sinir etkilenmiş olabilir, kanal tedavisi gerekebilir.
- Şişlik: Enfeksiyon düşündürür, acil değerlendirme gerekir.
Dolgu düştü, ne yapmalıyım?
- Parçayı yutmadıysanız çıkarın, dişi ılık suyla çalkalayın.
- O taraftan çiğnemeyin, sert ve yapışkan yiyeceklerden kaçının.
- Bölgeyi yumuşak fırçayla temizleyin. Boşlukta yiyecek birikirse çalkalayın.
- Ağrı varsa ağrı kesici kullanın.
- En kısa sürede randevu alın. Boşluk açık kalırsa çürük ilerleyebilir, diş kırılabilir.
Eczanedeki geçici dolgu malzemeleri kısa süreli yardımcı olabilir, ama kalıcı çözüm değildir. Yapıştırıcı kullanmayın.
Dolgu ne kadar dayanır?
Süre malzemeye, dolgunun büyüklüğüne, dişin yerine, diş sıkmaya ve bakıma göre değişir. Dolgular ömür boyu kalmaz; zamanla aşınabilir, kenarından sızdırabilir. Kontrollerde değerlendirilip gerekirse yenilenir. Çok büyük dolgularda diş zayıflayabilir ve kaplama önerilebilir.
Çürüğü önlemek için
Dünya Sağlık Örgütü, 1000-1500 ppm florürlü macunla günde iki kez fırçalamayı, serbest şekeri azaltmayı öneriyor. Ek olarak:
- Diş ipi veya ara yüz fırçası kullanın.
- Öğün aralarında şekerli atıştırma ve içeceği sınırlayın.
- Düzenli kontrole gidin.
Diş çürüğü nasıl anlaşılır?
Başlangıçta belirti olmayabilir. Şunlara dikkat edin:
- Dişte beyaz, kahverengi veya siyah leke
- Tatlı, soğuk veya sıcakla gelen kısa süreli sızı
- Dişte gözle görülen delik
- Çiğnerken yiyecek takılması
- Ağız kokusu
Dişler arası çürükler dışarıdan görülmeyebilir, bu nedenle düzenli muayene ve gerektiğinde röntgen önemlidir.
Çürük başlangıcı dolgu gerektirir mi?
Her zaman değil. Yalnızca minede sınırlı, çökmemiş beyaz lekeler için flor uygulaması, fırçalama düzeni ve beslenme değişikliği denenebilir ve hekim tarafından izlenir. Çürük kaviteleştiyse, yani dişte gerçek boşluk oluştuysa dolgu gerekir. Bu aşamada beklemek çürüğü sinire ilerletebilir.
Dolgu ile kanal tedavisi ne zaman ayrılır?
Çürük sinire ulaşmadıysa dolgu yeterli olur. Kendiliğinden başlayan ve gece uyandıran ağrı, soğuk sonrası uzun süren sızı veya röntgende kök ucunda iltihap varsa genellikle kanal tedavisi gerekir. Çok derin çürüklerde hekim önce koruyucu bir ara dolgu koyup dişin iyileşmesini izleyebilir.
Eski dolgularımı değiştirmeli miyim?
Sorunsuz dolguların yalnızca eski olduğu için değiştirilmesi gerekmez. Dolgu çatlamış, kenarından çürük başlamış, sızdırıyor veya diş ipi takılıp yırtılıyorsa değişim konuşulur. Amalgam dolgular için de karar, dolgunun durumu ve hekimin değerlendirmesine göre verilir; sağlam bir dolguyu çıkarmak ek diş dokusu kaybına neden olabilir.
Dolgu sonrası bakım
- Uyuşukluk geçene kadar yemeyin, sıcak içecek içmeyin.
- Birkaç gün o taraftan sert yiyecek ısırmamaya çalışın.
- Günde iki kez florürlü macunla fırçalayın.
- Diş ipi kullanın; dolgu kenarında takılıyorsa hekime söyleyin.
- Hassasiyet için hassas diş macunu kullanabilirsiniz.
Kartepe, İzmit ve Kocaeli’de diş dolgusu
Kartepe’deki kliniğimizde dolgu çoğunlukla tek seansta yapılır. Ağrınız yoksa bile muayene sırasında fark edilen küçük çürüklerin erken tedavisi, daha büyük işlemlerin önüne geçebilir.
Diş dolgusu fiyatı ve hangi bölüme bakar?
Dolguyu diş hekimleri yapar; uzmanlık dalı olarak Restoratif Diş Tedavisi bu alanla ilgilenir. Fiyat dolgunun tipine, yüzey sayısına ve dişin durumuna göre değişir. Türk Dişhekimleri Birliği her yıl asgari ücret tarifesi yayımlar. Kartepe’deki kliniğimizden güncel bilgi almak için arayabilirsiniz.
